Winter.pl> Panorama> Praca grupowa

Lotus Components

Uzależnienie od IRC
To właśnie koncentracja i własny wkład w rozwój sytuacji powodują, że naprawdę trudno oderwać się od IRC...

Lotus Components to małe moduły oprogramowania, realizujące konkretne zadania – takie jak tworzenie arkusza kalkulacyjnego czy rysuowanie schematów. Ich celem jest rozszerzenie możliwości używania Lotus Notes 4.0 i tworzenia działających w nim aplikacji. Mają być dostępne w drugim kwartale 1996 roku.

Pierwsze elementy linii to moduły do tworzenia wykresów, analizy danych, rysowania i tworzenia schematów, przeglądania plików, prowadzenia terminarza realizacji projektów i tworzenia arkusza kalkulacyjnego. Moduły oparte są na programach biurowych z pakietu SmartSuite – moduł rysowania i tworzenia schematów zbudowany został w oparciu o program do prezentacji Freelance, a moduł analizy danych – w oparciu o bazę danych Approach. Dziś przeznaczone są do współpracy z Lotus Notes; w przyszłości mają współdziałać również z programami z pakietu SmartSuite.

Moduły te wchodzą w skład Lotus Component Starter Pack. Obok nich Starter Pack zawiera narzędzia programistyczne do tworzenia okienek dialogowych. Na rynku amerykańskim ma kosztować kilkanaście dolarów dla jednego użytkownika przy zakupach w ramach programu Lotus Passport. Dla użytkowników Notes i SmartSuite posiadających opcję Lotus Passport Maintenance będzie dostępny bezpłatnie.

Drugim produktem, przeznaczonym w większym stopniu dla programistów, jest Lotus Component Developer Toolkit, pozwalający na tworzenie Lotus Components. Zawiera on nagłówki i klasy C++, biblioteki DLL, dokumentację i przewodnik wraz z przykładowymi aplikacjami.

Dodatkowymi narzędziami dla programistów są Lotus Component Template Builder, pozwalający na wprowadzanie zmian w istniejących modułach i przystosowanie ich do swoich potrzeb oraz Lotus Components Product Warehouse, baz danych Lotus Notes 4.0 pozwalająca na rozsyłanie wewnątrz firmy modułów Components.

Dla użytkowników Lotus Notes wprowadzenie Components umożliwia tworzenie bogatszych dokumentów bezpośrednio w Lotus Notes, bez konieczności posiadania całej palety dodatkowych programów. Już pierwsze moduły pozwalają uzyskać to, czego bardzo brakowało do tej pory w Notes: pracy z danymi liczbowymi w arkuszach i na wykresach oraz możliwości tworzenia rysunków czy schematów.

Technicznie rzecz biorąc Lotus Components to własne kontrolki OLE (OLE custom controls, znane także jako OCX, OLE Control Extension). Pracują one również we własnej technologii firmy Lotus bliskiej OLE – Notes FX 2.0, która pozwala prowadzić dwustronną wymianę danych między Lotus Notes a innymi programami. Mogą być używane w programach pisanych w Lotus Script, języku analogicznym do Visual Basic for Aplications używanym w programach firmy Lotus, takich jak Lotus Notes czy Word Pro.

OLE pozwala przenieść do jednego programu funkcjonalność drugiego. Kontrolka OLE jest takim właśnie małym, wyspecjalizowanym programem. Pozwala ona tworzyć obiekty OLE, takie jak wykresy czy arkusze kalkulacyjne. Obiekty OLE są wprowadzane do dokumentu tworzonego w większym programie, w tym przypadku do dokumentu z bazy Lotus Notes. Program taki jest określany jako zasobnik (container). Zasobnik i obiekt porozumiewają się ze sobą i wymieniają dane. Korzystają z tego samego sposobu komunikacji z użytkownikiem: kontrolka dodaje nowe elementy do interfesju użytkownika, takie jak polecenia menu zależne od kontekstu. Lotus Components to specjalny rodzaj kontrolek OLE współpracujący z Lotus Notes.

Pierwszym producentem Lotus Components jest Lotus Development. Ma jednak nastąpić rozszerzenie liczby producentów i programów wchodzących w skład tej linii; Lotus dostarcza w tym celu narzędzia programistyczne służące do tworzenia kolejnych modułów Components – Lotus Component Developer Toolkit. Pozwala on na wprowadzenie do kontrolki OCX zmian niezbędnych do stworzenia z niej modułu Components. Lotus planuje też stworzenie innych wersji językowych swoich modułów.

Moduły Components są uruchamiane z wewnątrz Lotus Notes. Odpowiedni moduł jest wybierany z palety Lotus Components. Components pozwalają na dostęp do poleceń menu zależnych od kontekstu, okienek informacyjnych Infobox, paska stanu i paska ikon, a więc do wszystkich istotnych składników systemu komunikacji z użytkownikiem obecnego w Lotus Notes.

Programy z linii Lotus Components pracują w Windows 95 i w Windows NT, na komputerach z procesorem Intel. Wymagane jest posiadanie 12 MB pamięci operacyjnej; zalecane – 16 MB RAM.

Mogą współpracować z każdą aplikacją działającą z OCX (OLE Control Extension),w której można wprowadzać obiekty OLE (Object Linking and Embedding). Może to być na przykład Lotus Notes lub Lotus Word Pro 96.

---

Lotus Components to interesujący przykład wykorzystania najnowszych technologii dla odzyskania pozycji marketingowej. Strategia firmy Lotus ma na celu zarówno wzmocnienia pozycji Lotus Notes, jak i próbę odzyskania rynku programów biurowych.

Pozycja Lotus Notes jest coraz mocniejsza z każdą nową licencją zakupioną czy też już zainstalowaną. Ogłaszając wprowadzanie Components Lotus podał trzy informacje dające pewien obraz sytuacji: 4,5 mln użytkowników, osiem tysięcy firm, podwojenie liczby użytkowników w ciągu ostatnich sześciu miesięcy. Każdy nowy program współpracujący z Lotus Notes jeszcze tą pozycję wzmacnia, a co dopiero cała nowa klasa programów taka jak Components. Nowa, czwarta wersja Lotus Notes, współpraca z Internetem i Lotus Components ugruntowały pozycję Notes.

Próba odzyskania rynku programów biurowych? A może raczej próba zablokowania zwycięskiego marszu Microsoft? Po co kupować Microsoft Office za kilkaset dolarów jeśli dzięki Lotus Components mamy podobny zestaw narzędzi biurowych za kilkanaście? Oczywiście moduły z Components to nie Word czy Excel, raczej coś na poziomie Microsoft Works, ale większość z użytkowników narzędzi biurowych tak naprawdę wykorzystuje drobną część mocy Office i Components mogą okazać się wcale dobrym rozwiązaniem.

Jarosław Zieliński

17 sierpnia 1996

Praca grupowa