Altamagusta| Demopol| Blogosfery
Nowości|Chronologicznie|Panorama|O Winter.pl
Winter.pl> Panorama> Oprogramowanie internetowe
Wyszukiwanie
Polecane
Listy dyskusyjne i zmiana żarówki Wiek informacji Organizacje tracą wiedzę Pomiędzy własnym a cudzym

Wersja do wydruku :-)

Serwer HTTP

Wolność słowa w Internecie
Użytkownicy Internetu są bardzo przywiązani do swojej wolności wysyłania listów, uczestniczesnia w grupach dyskusyjnych, publikowania na stronach internetowych.

Serwer HTTP to oprogramowanie pozwalające publikować informacje w World-Wide Web. Przy wyborze jednego z wielu dostępnych serwerów decyduje nie tylko wybrany system operacyjny czy sprzęt, ale i liczne dodatkowe funkcje, przydatne w tworzeniu serwisów internetowych.

System operacyjny

Większość działającyc obecnie serwerów World-Wide Web jest oparta na systemach unixowych. Jest to dość kosztowne rozwiązanie, biorąc pod uwagę nie tylko zakup sprzętu i oprogramowania, ale także wyszkolenie i opłacanie administratorów systemu, zdolnych do zainstalowania i utrzymania w ruchu serwera.

Ostatnio jako alternatywa dla systemu Unix przedstawiany jest system Windows NT i serwery HTTP na nim działające. Serwerów World-Wide Web działających na Windows NT można zobaczyć w Internecie coraz więcej, w miarę jak samo NT przebija się do sieci komputerowych firm i instytucji. Sprzęt potrzebny Windows NT jest kilkakrotnie tańszy niż ten dla Unixa w wersji Sun Solaris czy IBM AIX. Ocenia się, że także pozostałe elementy – oprogramowanie, instalacja, bosługa, serwisowanie – są tańsze niż w poważnych ssytemach unixowych. Trzeba jednak wziąść pod uwagę, że w Polsce dziś ciągle łatwiej o specjalistę od Internetu znającego Unix niż wprawionego w zastosowania internetowe Windows NT.

Bardzo często stosowanym rozwiązaniem pośrednim jest wybór systemu Linux jako systemu operacyjnego dla serwera HTTP i instalacja go na komputerze IBM PC. Linux pozwala obejść problem sporych kosztów – wymaga sprzętu o mocy podobnej jak Windows NT. Jest systemem unixowym, szeroko znanym, więc nietrudno znaleźć dla niego administratora.

Wybór serwera HTTP jest zależny od wyboru systemu operacyjnego, ale tylko po części. Wiele znanych serwerów HTTP, na przykład Netscape Enterprise Server, posiada wersje na różne platformy.

Wydajność, sprzęt i rozwój

Wydajność serwera World-Wide Web zależy od wielu czynników – sprzętu, systemu operacyjnego, szybkości połączenia z Internetem, a nawet typu i układu graficznego informacji, które prezentowane są serwerze. Jednak tylko niewielka część serwerów wymaga bardzo silnego (a więc i kosztownego) komputera i szybkiego połączenia. Dla platformy IBM PC można zacząć od zestawu zawierającego procesor Pentium 100 MHz, pamięć 32 MB RAM, dysk 1 GB i połączenia 128 KB/s. Jest to zestaw sprzętowy porównywalny z komputerami kupowanymi dziś przez użytkowników Windows 95.

Rozwój serwera zależy od ilości prezentowanej informacji i popularności serwisu internetowego. Duża ilość jednoczesnych połączeń może wymagać zwiększenia ilości pamięci operacyjnej. Spora liczba czytelników czy silnie graficzna informacja prezentowana w serwisie internetowym mogą wprowadzić zwiększenia szykości połączenia, do 1 czy 2 MB/s. Większe obciązenie systemu to konieczność zamiany procesora czy dysku na szybsze wersje, pozwalające zwiększyć wydajność.

Dla większości serwerów Wold-Wide Web tworzonych dziś w Polsce nie są to jednak kosztowne operacje – po prostu nie ma aż tylu chętnych do łączenia się czy aż takich ilości informacji, by konieczne były szybkie i drogie maszyny. Warto raczej zwiększać jakość usług, dodając nowe elementy, takie jak dostęp do baz danych czy wyszukiwanie tekstu.

Nie tylko HTTP

Serwer HTTP jest podstawą stworzenia serwera World-Wide Web, ale dla wielu zastosowań może on nie wystarczyć. Serwer taki pozwala publikować informacje statyczne - informacje zawarte w plikach tekstowych w formacie HTML i graficznych w formatach GIF czy JPEG. Może on zostać rozszerzony o możliwości połączenia z bazami danych, pozwalające na dynamiczną prezentację danych, wypełnianie formularzy, wyszukiwanie informacji.

Połączenia z zewnętrznymi programami realizowane są standardowo przez interfejs CGI. Niemal wszystkie serwery HTTP pozwalają uruchamiać programy CGI. Niektóre mają także własne, bardziej efektywne niż CGI, interfejsy programistyczne, takie jak ISAPI firmy Microsoft czy NSAPI firmy Netscape. Niektóre serwery na Windows NT czy Windows 95 łączą się z bazami danych przez sterowniki ODBC.

Wszystkie serwery posiadają pewne funkcje bezpieczeństwa, ograniczenia dostępu dla użytkowników, grup, określonych numerów IP, domen na jednym poziomie, a do określonych katalogów i plików – na innym. Dostęp może być ograniczony w sposób niezauważalny dla użytkownika – przez filtry lub z użyciem haseł i formularzy pozwalających dostać się do strzeżonych miejsc serwera. Serwery na Windows NT, jak na przykład Microsoft Internet Information Server, oferują integrację z systemem bezpieczeństwa serwera Windows NT.

Do przesyłania haseł, numerów kart kredytowych czy innych cennych danych służy bezpieczna transmisja z użyciem standardu SSL; serwery posiadające wbudowany SSL są cennym nabytkiem dla wszystkich firm dbających o poufność danych swoich użytkowników czy zamierzających prowadzić sprzedaż w sieci.

Coraz powszechniejszym sposobem administracji serwerów HTTP jest dostęp do ich funkcji administracyjnych z przeglądarki internetowej, zmiana opcji czy parametrów drogą wypełniania pól czy wybierania przycisków w plikacj HTML. Administracja taka stosowana jest w serwerach Netscape i Microsoft.

Standardowym sposobem analizy działania serwera jest zapoznawanie się z jego logiem, plikiem, gdzie zapisywane są wszelkie transakcje przeprowadzane przez serwer. Typowym formatem jest tu format NCSA lub CERN, jednak niektóre serwery rozszerzają go o dodatkowe informacje. Z analizy logów powstają statystyki serwera World-Wide Web, dostarczające informacji nie tylko technicznych, ale i marketingowych – kto, skąd i kiedy odczytywał informacje na serwerze, które informacje są ciekawsze od innych, czy popularność serwisu internetowego rośnie; projektanci serwisów otrzymują cenne informacje o rodzaju i wersji używanych najczęściej przeglądarek. Narzędzia do analizy logów i przetwarzania ich na strawne dla oka raporty są cennym dodatkiem do serwerów HTTP.

Ważną funkcją soprogramowania HTTP jest możliwość utworzenia serwerów wirtualnych - kilku oddzielnych serwerów World-Wide Web działających na tym samym komputerze. Dzięki temu można stworzyć wydzielone serwisy informacyjne dla różnych dziedzin swoje działalności, na przykład prawdziwy gigant wydawniczy może stworzyć serwery prasa.wydawnictwo.com.pl, ksiazki.wydawnictwo.com.pl i drukarnie.wydawnictwo.com.pl, na każdym z nich prezentując cząstkę swojej oferty.

Gdy serwis informacyjny ma zawierać sporo informacji tekstowych, konieczne staje się dodanie do serwera HTTP oprogramowania indeksującego tekst, pozwalającego na wyszukiwanie informacji. Można dzięki niemu wyszukać dokumenty zawierajace podane słowa, stworzone przez wybranych autorów czy w określonym czasie. Niektóre serwery, na przykład Netscape Enterprise Server, zawierają proste oprogramowanie wyszukiwawcze. Do innych trzeba dodać maszynę wyszukiwawczą jako oddzielny program. Współpracuje ona z serwerem przez interfejs CGI (czy też ISAPI lub NSAPI).

Dostępne oprogramowanie

Najbardziej znanym i najszerzej używanym serwerem HTTP jest Apache, pracujący na róznych wersjach Unixa i na Linux. Konkurują z nim programy Netscape - FastTrack Server i Enterprise Server oraz Microsoft - Internet Information Server oraz wiele mniej znanych produktów mniejszych firm. Niewiele programów jest dostępnych w wersjach na Windows NT.

Źródła

Jarosław Zieliński

18 listopada 1996


Oprogramowanie internetowe

Pięć najlepszych Open Source (19 lutego 2005)

XML w Microsoft Office 2003 (4 lipca 2003)

Prosty i elegancki FTP Surfer (21 czerwca 2003)

Nowa szybka przeglądarka z Irlandii (27 stycznia 2003)

W Internecie pod znakiem Microsoftu (6 stycznia 2003)

Najczęściej Internet Explorer (19 grudnia 2002)

Nie tak szybko nowe przeglądarki (19 listopada 2002)

Język programowania dla .Net (21 lipca 2000)

Już niedługo Windows Millennium (17 lipca 2000)

Nowa Opera 4.0 rozpoznaje WML (28 czerwca 2000)